Onbeperkt genieten van de natuur

agnes

‘Groen, de natuur heeft een positief effect op de gezondheid’, zegt Agnes van den Berg, omgevingspsycholoog en hoogleraar natuurbeleving in Groningen. Agnes heeft lang geleden eens in de jury gezeten van een schrijfwedstrijd over natuurbeleving. Veel inzendingen kwamen van mensen die te kampen hadden met depressie of andere ernstige problemen. Zij beschreven hoe de natuur hen had geholpen om er weer bovenop te komen. Deze verhalen deden haar realiseren dat natuur een wezenlijke betekenis heeft voor mensen die niet zo goed in haar onderzoek naar natuurbeleving naar voren kwam. Ze heeft zich sindsdien gespecialiseerd in onderzoek naar natuur en gezondheid. ‘Het belangrijkste effect van een bezoek aan de natuur is stemmingsverbetering’, vertelt Agnes. ‘Uit mijn onderzoek blijkt dat de natuur mensen blij maakt. Het vermindert gevoelens van somberheid en geeft een gevoel van rust. Het geeft tegelijkertijd ook energie. Maar het is geen wondermiddel, waarschuwt Agnes. Kortstondig contact met de natuur is goed voor de stemming maar om echt effect te hebben op de mentale gezondheid is langer en constanter contact nodig. Mensen die vlakbij een park of natuurgebied wonen hebben minder vaak last van depressieve klachten dan mensen die niet zo makkelijk in contact met groen kunnen komen.

Plantenbakken en natuurwandelingen
Om mensen langer en vaker te laten genieten van de natuur is toegankelijkheid en bereikbaarheid nodig. De natuur is van en voor iedereen en mensen met en zonder beperkingen moeten de natuur in kunnen gaan, vindt Agnes. Natuurmonumenten heeft met een flink aantal samenwerkingspartners een aantal gebieden toegankelijker gemaakt. Zij hebben een publicatie ‘Onbeperkt genieten’ gemaakt met toegankelijke voorbeeldprojecten. Zoals loopfietsen voor mensen die normaal met een rollator lopen. Zij kunnen met de loopfiets een park bekijken. ‘Dat zijn goede voorbeelden. Daar kunnen gemeenten, architecten, ontwerpers hun voordeel mee doen.’

Verder raadt Agnes aan om plantenbakken ook op rolstoelhoogte te plaatsen en bankjes zodanig te plaatsen dat mensen mooi uitzicht hebben. Groen moet uitnodigend en toegankelijk zijn, om mensen te verleiden naar buiten te gaan. Agnes: ‘Dat doe je door olifantenpaadjes te benadrukken of door activiteiten te organiseren. Natuurwandelingen onder leiding van vrijwilligers zijn daar een goed voorbeeld van.

Vrijwilligers gaan met een groepje ouderen routes lopen en geven uitleg. Deze wandelingen hebben drie functies: het stimuleert beweging, het bevordert sociale contacten en het leert mensen over de natuur. Zo’n wandeling wordt een natuurbeleving. Het is wel de bedoeling dat na een jaar de ouderen de wandelingen zelf continueren. De meeste groepen doen dat ook.’

Groen wordt hipper
Groen sneuvelt vaak in nieuwbouwprojecten. In de hectiek van alle dag is groen een ondergeschoven kind. Mensen onderschatten het belang van natuur voor hun welzijn en gezondheid. Volgens Agnes komt het doordat mensen vaak een zweverige associatie hebben bij het idee dat natuur heilzaam kan werken. Ze denken dan aan het praten met bomen. Toch ziet ze een kentering ontstaan. Jonge stedelingen willen nu massaal een volkstuin waar ze zelf kruiden en groenten kunnen verbouwen. Ze ziet ouderwetse volkstuinen die keurig aangeharkt zijn maar steeds vaker ook de moderne varianten, wilde tuinen en moestuinen. ‘De schaamte om de natuur te gebruiken als middel om je gezondheid te ondersteunen gaat er vanaf. Groen wordt steeds hipper.’ De corona periode helpt ook een handje. Agnes ziet dat sinds de corona-crisis veel meer mensen naar buiten gaan en daar van genieten. Mensen maken noodgedwongen ommetjes en ontdekken dat het fijn is. ‘Zelfs pubers spreken nu af in parken en leren dat het leuk is om in de natuur te zijn. Ze hebben een positieve ervaring in de natuur en willen daar dan vaker heen.’

Dit artikel is verschenen in het tweede digitale magazine van ZorgSaamWonen, met als thema groen en gezondheid. Lees het magazine gratis >>

Ook interessant / voor u geselecteerd

op het hek
Anders ontwerpen voor ouderen na Corona?
21 juli 2020

Het Corona virus is onverwacht onze samenleving binnengedrongen. Bij sommige mensen letterlijk in hun huizen.…

Lees Verder »
op hek
Anders ontwerpen voor ouderen na Corona?
10 juli 2020

Het Corona virus is onverwacht onze samenleving binnengedrongen. Bij sommige mensen letterlijk in hun huizen.…

Lees Verder »
langer thuis
RIVM lanceert Monitor Langer Thuis 2019
9 juli 2020

Het RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu  heeft 32 indicatoren uitgewerkt die zijn opgesteld…

Lees Verder »
o
‘Doe jezelf een plezier en verhuis op tijd’
8 juli 2020

In de centrale hal van wooncomplex Elisabeth Otter-Knoll hangen kleurige kraanvogels. Petra Donker, directeur…

Lees Verder »
kees
Met jong en oud kijken door de intergenerationele bril
7 juli 2020

Jongeren en oudere komen elkaar niet altijd tegen. Soms zijn er sterke familiebanden. Maar op het…

Lees Verder »
oud
Oud en Zelfstandig in 2030. Aangepast REISadvies
7 juli 2020

Op het eerder dit jaar verschenen advies van de commissie Toekomst zorg thuiswonende ouderen over wat er nodig…

Lees Verder »
zoveel mogelijk geluk
Leven met dementie met zoveel mogelijk geluksmomenten
7 juli 2020

‘Mensen met dementie hebben dezelfde behoeften als jij en ik. Zij hebben alleen moeite met het invullen van de…

Lees Verder »
boekje
Wijksteun Super-Actief: Sociaal werk van hart tot hart
2 juli 2020

Anita Kornman en Clara van Vliet runnen welzijnsorganisatie Super-Actief in De Esch. Vanaf 1 januari 2018 doet…

Lees Verder »
bewegen vooro uderen
Tips om tijdens coronatijd te blijven bewegen
2 juli 2020

In een tijd waarin alles om gezondheid draait, is het belangrijk om te blijven bewegen. Dat is lastig, zeker…

Lees Verder »
lop
Beste loopinitiatief van Nederland krijgt award
2 juli 2020
Voor de eerste keer wordt er een award uitgereikt voor het beste loopinitiatief in Nederland. De LoopAward is een…
Lees Verder »
trees nieuw
Gevarieerd netwerk tegen eenzaamheid
2 juli 2020

Verbinding met je eigen eenzaamheid, het onder ogen zien dat je eenzaam bent, is nodig om tot verandering te…

Lees Verder »
foto asha
Weer thuis na ernstig hersenletsel
1 juli 2020

Bij mensen met ernstig hersenletsel (NAH) is er veel meer mogelijk dan in de praktijk nu gebeurt. Naasten en…

Lees Verder »
foto
Met toegankelijker groen leeft iedereen op
30 juni 2020

Denise Janmaat over de toegankelijkheid van de buitenruimte, die volgens haar best nog wel wat beter kan. …

Lees Verder »
magazine
Digitaal magazine 2: Geluksmomenten in het groen
26 juni 2020

Het tweede digitale magazine van ZorgSaamWonen staat in het teken van groen en gezondheid. In dit magazine…

Lees Verder »
j
Subsidie beschikbaar voor activiteiten rondom zelfstandig wonen
24 juni 2020

Amsterdam wil graag een stad zijn voor iedereen, in elke levensfase. Met het programma Ouderenhuisvesting wil…

Lees Verder »
levensloopbestendig wonen
Inhaalslag nodig bij levensbestendige woningen
22 juni 2020

De Raad van Ouderen adviseert om een inhaalslag te maken in het bouwen van levensloopbestendige woningen. Dat…

Lees Verder »
ouderen zorg
Wonen en zorg voor ouderen moet snel anders
19 juni 2020

Er zijn ingrijpende veranderingen nodig voor wonen en zorg voor ouderen. Dat is de boodschap van het witboek…

Lees Verder »
valpreventie
Wat werkt in valpreventie?
18 juni 2020

Er is bewijs te over aan de stelling dat het valrisico van ouderen kan worden verminderd. Er zijn bijvoorbeeld…

Lees Verder »
b
Ik wil kunnen begrijpen waarom een coronamaatregel wordt genomen
18 juni 2020

Ik ben behoorlijk in paniek door het coronabeleid van deze regering. Mijn moeder van 87 wordt nu al wekenlang…

Lees Verder »
bijgesnedn
Levensloopbestendig denken
17 juni 2020

‘Als we levensloopbestendig willen bouwen moeten we eerst levensloopbestendig gaan denken’. Moustafa Turky is…

Lees Verder »

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.