Het gaat niet om zorg

peter heijmen

Volgens mij heeft de zorg een imagoprobleem. Nee, niet de zorgmedewerkers – die worden steeds meer erkend voor het moeilijke en cruciale werk dat ze altijd al gedaan hebben en dat nu begint op te vallen. Nee, wat ik bedoel is dat het woord ‘zorg’ besmet is met negatieve associaties. Je wilt geen zorgbehoevende zijn, niet in de zorg belanden en zorghuisvesting is een plek waar je niet wilt zijn.

In verpleeghuizen en andere zorggebouwen krijgen mensen die het thuis niet redden en voor wie mantelzorg het niet meer kan bolwerken een plek waar ze veilig en verzorgd zijn. Die plek is hun redding, en ook de redding van de mensen in hun omgeving die weer een deel van hun leven terugkrijgen. Natuurlijk, we willen allemaal liever gezond en fit zijn, maar voor wie dat niet is, kan een wooncomplex met zorgvoorzieningen de juiste plek zijn om te wonen.

Het gaat om het wonen én leven. Een verpleeghuis is een plek waar mensen in een extreem kwetsbare fase kunnen léven, en waar ze goed verzorgd thuis kunnen zijn. Een plek maken waar mensen kunnen leven en zoveel mogelijk zichzelf kunnen zijn, zelfs als hun lijf dat tegenwerkt, dat zie ik als mijn opgave wanneer ik als adviseur met een zorgorganisatie aan tafel zit om na te denken over huisvesting. Zorg is daarbij nodig. Zorgmedewerkers doen geweldig werk en zij verdienen alle voorzieningen die hen het werken gemakkelijker maken. Maar dat staat hoogstens op de tweede plaats.

Thuis
Bij het ontwikkelen van huisvesting voor mensen met een zorgvraag heb ik in eerste instantie aandacht voor wat een huis maakt tot een thuis. Wat maakt dat mensen zich een plek eigen kunnen maken, en dat ze zich er geborgen en gerust voelen? Wie in een verpleeghuis terechtkomt, raakt iets kwijt en wordt in zekere zin ontworteld. Als dat onvermijdelijk is, dan moeten we er met elkaar toch ten minste voor zorgen dat op de nieuwe plek een nieuw soort thuis aanwezig is, een herkenbare plek inclusief een persoonlijke aankleding, inclusief privacy en veiligheid. Je mag niet het gevoel hebben dat je te gast bent, net zo min als je het gevoel mag krijgen dat de zorg er de baas is.

Zelfstandig
Het gevoel van eigenwaarde van mensen gaat hand in hand met de mate waarin ze controle hebben over hun leven en hun leefomgeving. En met de mate waarin ze op hun eigen manier nog zoveel mogelijk zelf kunnen doen. Zelf vrij rondlopen in een gebouw, en het liefst ook zelfstandig naar buiten. Zelf bepalen waar je gaat zitten, wanneer je eet, en of je daar iets bij drinkt. Het is gelukkig een aandachtspunt binnen zorgplannen: hoe kunnen we mensen zo weinig mogelijk uit handen nemen. Niet uit luiheid of zuinigheid, maar uit respect voor hun eigenwaarde. Een goed uitgedachte woonomgeving kan daarbij helpen. Met techniek die de bewoner ondersteunt om zelfstandig te functioneren in plaats van het functioneren over te nemen.

Verbonden
Verbondenheid is misschien wel de belangrijkste factor in levensgeluk, en de behoefte aan verbondenheid is niet ineens verdwenen als iemand zorg nodig heeft. Sterker nog: eén van de grootste gebreken van mensen in verpleeghuizen is het gemis aan verbondenheid. Verbondenheid met de directe omgeving, met het leven op straat, met dagelijkse bezigheden als boodschappen doen, met natuur en cultuur. Er zijn allerlei dingen die we beter kunnen organiseren dan we nu doen om ervoor te zorgen dat het gevoel van verbondenheid niet verdwijnt. Deze periode van corona is misschien een raar moment om hierover te beginnen, want juist als het om verbondenheid gaat zijn de problemen nu anders en groter dan ze eerder waren. Maar we kunnen ook leren van wat we nu zien. Zo viel het mij op dat een mooie tuin bij een verpleeghuis wel helemaal geweldig is, maar dat mensen daar nu soms niet naartoe kunnen omdat die te ver weg ligt van de kamers. En dan is een prettige buitenplek vlak bij je kamer, waar je altijd zelfstandig heen kunt, nog waardevoller dan die mooie tuin. Want contact met buiten, en met de straat en mensen buiten, draagt enorm bij aan de kwaliteit van leven.

Comfortabel
We willen ons allemaal lekker in ons vel voelen. Gewoon lekker, hoe moeilijk kan dat zijn? Frisse lucht, stilte, voldoende licht, aangenaam warm. Super belangrijk en je wilt hier eigenlijk niet over hoeven nadenken. Toch is dat niet zo vanzelfsprekend als je zou denken. Voor zorgfuncties geldt bijvoorbeeld de helft van de wettelijke daglichtnorm zoals die voor wonen geldt. Ik heb dit altijd bizar gevonden. Alsof mensen die zorg nodig hebben ineens minder behoefte hebben aan licht, uitzicht, dagritme, vitamines. Gelukkig is niemand verplicht zich alleen maar aan de wet te houden en mag je ook gewoon bouwen wat je nodig vindt: met meer daglicht en uitzicht dus. Zoveel mogelijk, want dat voelt goed en is bewezen gezond.

Zorgfuncties bestaan niet meer, we noemen het gewoon wonen. Laat mensen toch lekker wonen. Thuis, maar dan beter!

Peter Heijmen, bbn adviseurs.

Lees hier de nieuwe visie van bbn adviseurs op zorgvastgoed.

 

 

Ook interessant / voor u geselecteerd

rtr
Met vangnetvoorziening weer naar een stabiele woonsituatie
12 mei 2021

In het Friese dorp Balk wordt momenteel een vangnetvoorziening ontwikkeld voor mensen die in een ongewenste…

Lees Verder »
dd
Polderwiel; zelfstandig blijven wonen met dementie
11 mei 2021

In Dordrecht staat het wooncomplex Polderwiel. Mariska van der Heijden van zorgorganisatie Het Spectrum…

Lees Verder »
tineke
Hoe is de coronatijd voor Chinese migrantenouderen?
10 mei 2021

Hoe ervaren Chinese migrantenouderen in Nederland en België de coronatijd? Deze vraag stond centraal in een…

Lees Verder »
rer
Succesvol werken aan Dementievriendelijke Samenleving
7 mei 2021

In Noord-Brabant zijn in de afgelopen 10 jaar tijd bijna 60 gemeenten aan de slag gegaan om een…

Lees Verder »
eer
Nieuw pand Philadelphia Zorg in Hoogeveen is klaar
6 mei 2021

In maart 2020 bereikte de nieuwbouw van een pand van Philadelphia Zorg in Hoogeveen het hoogste punt. Op…

Lees Verder »
bruis
Studio BRUIS – Samen Buurten: zetje in de rug om wooncomplexen te vitaliseren
3 mei 2021

Op 29 april vond de tweede lunchlezing van het platform ZorgSaamWonen plaats, ditmaal verzorgd door onze expert…

Lees Verder »
humanitas
Het leven van alledag in woonzorgcentrum Humanitas Deventer
3 mei 2021

Het is nooit saai in woonzorgcentrum Humanitas in Deventer. Het woonzorgcentrum huisvest 165 ouderen, maar er…

Lees Verder »
ontwerp
Zorg en welzijn samen in nieuw Gezondheidshuis Nieuwegein
30 april 2021

Waar voorheen in Nieuwegein Verzorgingshuis Zuilenstein stond, komt een Gezondheidshuis. In het nieuwe pand…

Lees Verder »
foto knarrenhof
Knus wonen in het derde Knarrenhofje van het land
29 april 2021

Jan (68)  en Diny (68) van der Kamp zijn heel tevreden met hun woning in het Hof van Hardenberg. Dit…

Lees Verder »
ouderen willen welzijn
Ouderen Willen Welzijn in Almelo
28 april 2021

Michael Wolbers van stichting Zinderen heeft een duidelijke boodschap: de buitenruimten rondom zorglocaties…

Lees Verder »
expertmeeting fotooo
Expertmeeting ZorgSaamWonen: veel ideeën, initiatieven en enthousiasme
28 april 2021

Op woensdag 14 april was het weer tijd voor de expertmeeting voor alle experts en partners van ZorgSaamWonen.…

Lees Verder »
.
Samen dromen als basis voor succes
15 april 2021

‘Samen zijn en blijven’, dat is de basisfilosofie voor het gloednieuwe woonzorgcomplex de Friese Vlaak. Een…

Lees Verder »
babbeltruc
Start innovatiechallenge 'Weerbaar tegen babbeltrucs'
13 april 2021

Babbeltrucs bij ouderen komen steeds vaker voor. Als woningcorporatie wil Woonzorg Nederland verder gaan dan…

Lees Verder »
ee
Mantelzorger verdient respijt
7 april 2021

In KleinWonen magazine, hét digitale tijdschrift  voor alle liefhebbers van klein wonen in Nederland en…

Lees Verder »
gert en michiel
Toevallige ontmoeting als aanjager van een sociaal sterke omgeving
6 april 2021

In de wereld van zorg, leren en (begeleid) wonen wil Zenzo, ontwikkelaar van maatschappelijk vastgoed, bewoners…

Lees Verder »
noaberhuus
Dorpenzorg draagt bij aan langer thuis wonen in Drenthe
29 maart 2021

Stichting Dorpenzorg is een initiatief van zes bewonersorganisaties uit de gemeente Emmen. ‘We zijn in 2012…

Lees Verder »
Coördinatie Commissie stadsdorpen Amsterdam e.o
Saamhorigheid in de stad
25 maart 2021

Dat mensen ook in grote steden naar elkaar omzien, blijkt wel uit het succes van de stadsdorpen in Amsterdam.…

Lees Verder »
foto cees
Dorpsbewoners in Vledder bouwden eigen woonzorgcentrum
23 maart 2021

Oud worden in het eigen dorp, ook als er meer zorg nodig is. Dat wilden de inwoners van het Drentse dorp…

Lees Verder »
lida take
Samen blijven in de Borgstee in Vledder
23 maart 2021

Toen haar man Dirk naar een verpleeghuis moest, kon hij niet in het dorp blijven. ‘Zware zorg kon niet in het…

Lees Verder »
interieur foto nieuw
Het Paviljoen in Havelte verbindt gebouwen en mensen
23 maart 2021

Het pas geopende Paviljoen verbindt twee woonzorgcomplexen in het Drentse dorpje Havelte met elkaar. Bewoners…

Lees Verder »

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.