Bewonersparticipatie

mark verhijde

Onze expert Mark Verhijde schreef in Stedebouw & Architectuur 1 van 2020, thema Bouw en Zorg, een column over bewonersparticipatie. 

Ik had net een reactie gegeven voor het platform
ZorgSaamWonen op het rapport Oud en Zelfstandig van de Commissie Toekomst Zorg Thuiswonende Ouderen. De Commissie onder leiding van Wouter Bos draagt drie oplossingen aan. Meer bouwen en nog meer bouwen, ook van nieuwe woonvormen tussen traditioneel thuis en verpleeghuis in. Meer digitalisering voor professionals en ouderen. Meer lokale en regionale samenwerking tussen zorgaanbieders met het oog op personeelstekorten en tekort aan middelen.  

Mijn reactie ging over het feit dat de talloze burgerinitiatieven die zich positioneren tussen gemakszorg en reguliere zorg niet of nauwelijks genoemd worden in het rapport van de commissie Bos. Bijvoorbeeld zorgcoöperaties die allerhande klussendiensten en mobiliteitsmanieren aanbieden aan hun leden. In de gemeente Landerd opereren drie zorgcoöperaties in drie kernen Reek, Schaijk en Zeeland. Hun doelstellingen verschillen nauwelijks: zorgen voor een situatie dat hun ouderen zo lang mogelijk in het dorp kunnen blijven wonen. Maatwerk in dienstverlening, persoonlijk contact en ontmoetingen tot aan vanuit de besturen aansturen van de wijkverpleegkundigen, dat doen deze vrijwilligers voor hun ouderen. Zij proberen invloed uit te oefenen op het woningbouwprogramma en op de praktijk van de geleverde zorg en welzijn. Met passie en overtuiging, en met uitstekend resultaat.  

Gisteren keek ik op de website van zorgcoöperatie Reek en zag dat hun ontmoetingsruimte De Babbelaar gesloten is. Corvid-19 ofwel het coronavirus zorgt ervoor dat we met zijn allen in sociale isolatie gaan. De regio Oost-Brabant waar de drie dorpen liggen is zwaar getroffen, hier zijn de maatregelen bijzonder hard nodig. Verpleeghuizen gaan dicht om te voorkomen dat de kwetsbare oudere bewoners besmet raken. Dat zijn terechte en goede maatregelen, de experts en bestuurders nemen zeker de juiste besluiten. Ik werk thuis achter mijn laptop en gebruik beeldtelefoon-apps zoals Zoom. Ik red mij wel met al die fijne digitale toepassingen. Dan schrijf ik schrijf de column voor S&A over burgerparticipatie en het rapport van de commissie Bos. En daar wringt het. 

Want de kracht van al die prachtige bewonersinitiatieven zit hem nu juist in de menselijke maat en het menselijke contact. Elkaar zien en ontmoeten, weten hoe het is, helpen waar nodig. Samen de schouders eronder. De noodmaatregelen van het coronavirus zetten een forse streep door deze menselijkheden. Zorgverleners waarschuwen al voor de enorme impact die dit op onze kwetsbare mensen heeft. Niet alleen dementerende ouderen, ook mensen die in begeleid-wonenprojecten zitten bijvoorbeeld, raken geïsoleerd door het gebrek aan menselijk contact. 

Dit is geen pleidooi om de isolatiemaatregelen op te heffen. Maar wat voor mij wringt is dat ik mij kan redden omdat er digitale technieken zijn die helpen. Sterker nog, de digitale online wereld is speciaal zo voor mij ingericht, zo lijkt het wel. Maar nu komen we er ook achter dat deze prachtige digitale diensten en producten niet of nauwelijks geschikt zijn voor onze kwetsbare ouderen. En dat is een designfout, vind ik. We stimuleren en financieren digitaal contact op allerlei fronten, behalve bij precies dat deel van onze samenleving dat afhankelijk is van menselijk contact. Juist zij zouden optimaal moeten profiteren van digitaal contact en diensten.  

Die designfout zit ook bij de burgerinitiatieven zelf, dat spreekt voor zich. Deze coronacrisis is een wake-upcall voor alle mensen die zich met hart en ziel inzetten voor de kwetsbare medemensen. Kom in actie om de digitale wereld echt te verbinden met jouw eigen initiatief.  


Dit artikel is verschenen in Stedebouw & Architectuur 1 2020, thema Bouw en Zorg. Lees meer van Stedebouw & Architectuur in de bibliotheek van Acquire Publishing

 

Ook interessant / voor u geselecteerd

o
‘Doe jezelf een plezier en verhuis op tijd’
8 juli 2020

In de centrale hal van wooncomplex Elisabeth Otter-Knoll hangen kleurige kraanvogels. Petra Donker, directeur…

Lees Verder »
zoveel mogelijk geluk
Leven met dementie met zoveel mogelijk geluksmomenten
7 juli 2020

‘Mensen met dementie hebben dezelfde behoeften als jij en ik. Zij hebben alleen moeite met het invullen van de…

Lees Verder »
migrantenouderen
Gezond ouder worden in twee werelden
2 juli 2020

Migrantenouderen hebben het niet altijd even makkelijk. Om ouderen een hart onder de riem te steken is het…

Lees Verder »
boekje
Wijksteun Super-Actief: Sociaal werk van hart tot hart
2 juli 2020

Anita Kornman en Clara van Vliet runnen welzijnsorganisatie Super-Actief in De Esch. Vanaf 1 januari 2018 doet…

Lees Verder »
foto asha
Weer thuis na ernstig hersenletsel
1 juli 2020

Bij mensen met ernstig hersenletsel (NAH) is er veel meer mogelijk dan in de praktijk nu gebeurt. Naasten en…

Lees Verder »
levensloopbestendig wonen
Inhaalslag nodig bij levensbestendige woningen
22 juni 2020

De Raad van Ouderen adviseert om een inhaalslag te maken in het bouwen van levensloopbestendige woningen. Dat…

Lees Verder »
hofje
Hofje Wendakker, bijna net als thuis
22 juni 2020

Zorgorganisaties maken bijzondere tijden door. Zorgpersoneel werkt hard om ook in deze tijden veilige en goede…

Lees Verder »
ouderen zorg
Wonen en zorg voor ouderen moet snel anders
19 juni 2020

Er zijn ingrijpende veranderingen nodig voor wonen en zorg voor ouderen. Dat is de boodschap van het witboek…

Lees Verder »
b
Ik wil kunnen begrijpen waarom een coronamaatregel wordt genomen
18 juni 2020

Ik ben behoorlijk in paniek door het coronabeleid van deze regering. Mijn moeder van 87 wordt nu al wekenlang…

Lees Verder »
coll
Blijft de solidariteit – in ‘De stad van betrokken burgers’?
17 juni 2020

Tine De Moor, hoogleraar sociale en economische geschiedenis aan de aan de Universiteit Utrecht, gaf tijdens…

Lees Verder »
gelukkig oud worden
Hoe word je gelukkig ouder in een veranderende samenleving?
15 juni 2020

Tijdens de coronacrisis hebben tal van nieuwe creatieve bijeenkomsten met ouderen het daglicht gezien. Door de…

Lees Verder »
foto
AEF-rapport: waakzaamheid geboden in kwetsbare wijken
12 juni 2020

Kwetsbare bewoners in corporatiewijken krijgen te laat of te weinig ondersteuning vanuit de Wmo. Een vroege…

Lees Verder »
seminar live
Samen op zoek naar slimme wijken en woonvormen
11 juni 2020

‘Bouwen, bouwen, bouwen. Dat was het advies van de commissie Bos uit januari 2020. Ouderen zijn niet altijd het…

Lees Verder »
dan
Zorg op afstand begrijpelijk maken voor iedereen
11 juni 2020

ZorgSaamWonen ging in gesprek met Daniëlle Kikken van Bouf Legal. Het adviesbureau is aangesloten als partner…

Lees Verder »
webinar
Healing environment: betrokkenheid gebruiker en bewoner essentieel
10 juni 2020

Ontwerp vanuit de beleving van bewoners, patiënten, bewoners en zelfs kinderen. Dat advies klonk vanuit diverse…

Lees Verder »
eenzaamheid
Hoe eenzaam zijn Marokkaanse ouderen?
8 juni 2020

Hoe beleven ouderen met een Marokkaanse achtergrond eenzaamheid en ouder worden in Nederland? Die vraag staat…

Lees Verder »
yvonne
Opa en omadag
4 juni 2020

Het is vandaag, 4 juni, nationale opa en oma dag. Deze dag is nog niet zo bekend maar we vieren dit in…

Lees Verder »
bas liesker
'Met verhalen vorm je de wereld'
27 mei 2020

Het recente essay van Rijksbouwmeester Floris Alkemade ‘De toekomst van Nederland’ is een inspiratiebron voor…

Lees Verder »
ten dam architecten
Zichtbaarheid burgerinitiatieven groeit
25 mei 2020

‘In deze corona-periode hebben burgers allerlei initiatieven genomen om mensen te helpen. Deze…

Lees Verder »
eenzaamheid
Eenzaamheid bij ouderen tegengaan met ontwerpkracht
25 mei 2020

De gemeente Rotterdam vraagt ontwerpers en makers hun interesse kenbaar te maken in een onderzoekstraject naar…

Lees Verder »

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.