Allemaal doen we van tijd tot tijd aan preventie, bewust of onbewust. Is het niet in het werk, dan wel in onze persoonlijke situatie. Bijvoorbeeld onze tanden poetsen om te voorkomen dat we gaatjes krijgen. Een goed slot op de voordeur om inbrekers buiten de deur te houden.

Preventie heeft ook een prominente plek in het overheidsbeleid. Denk aan het Integraal Zorg Akkoord (IZA), het programma Wonen, Ondersteuning en Zorg voor Ouderen (WOZO) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). Het belang van onder andere preventie en domeinoverstijgende samenwerking tussen organisaties wordt benoemd om ervoor te zorgen dat zorg voor kwetsbare mensen ook in de toekomst goed georganiseerd kan worden. En bovenal, dat mensen vitaal, zelfredzaam ouder worden en langer kunnen blijven meedoen. Vanuit eigen regie, veerkracht en vanuit wat hun leven betekenisvol maakt.

Preventie is volgens de Raad van Ouderen het ‘nieuwe normaal in een ouder wordende samenleving’. Vanuit een integrale benadering waarbij zowel aandacht moet zijn voor het gedrag van het individu als de kansen die de fysieke en sociale omgeving biedt. Anjo Geluk, lid van de Raad van Ouderen vertelt erover in dit Digitaal Magazine.

Duurzame verbindingen

We staan dus voor een flinke uitdaging met elkaar. Het creëren van een gezonde leefomgeving, het bevorderen van een gezonde leefstijl en mentale gezondheidsvaardigheden, het versterken van de sociale omgeving en de zelfredzaamheid van mensen. Gemeenten en zorg- en welzijnsorganisaties vervullen hierin een belangrijke rol, maar kunnen dit niet alleen. Het is een uitdaging die vraagt om domeinoverstijgend samenwerken.

Met samenwerkingspartners uit de publieke en private sector die ‘preventie’ in het DNA hebben zitten waardoor gedurende de samenwerking duurzame verbindingen en gedragen oplossingen ontstaan die bijdragen aan zorgzame wijken en buurten waar het fijn wonen en leven is. Nu en over 50 jaar!

Lithos bouwt voor jou

We gaan in gesprek met Lilian Grootswagers, werkzaam bij Lithos bouw & ontwikkeling in het team Commercieel maatschappelijk. Lithos heeft preventie in het DNA. Hun projecten – voor wonen, werken, leren en zorg – zijn erop gericht om een duurzame omgeving te scheppen waar mensen optimaal kunnen leven en verblijven. Hun motto: Lithos bouwt voor jou. Lilian vertelt: ‘Uitgangspunt bij elk nieuw project is het centraal zetten van de mensen, de stenen zijn volgend. Wij stellen ons ten dienste aan de gebruikers van de plekken die wij ontwikkelen. Samen met hen willen wij plekken bouwen die ertoe doen, waar mensen elkaar automatisch ontmoeten en betekenisvol kunnen zijn in elkaars leven. Hiermee leg je in feite al een basis voor preventie. Je bouwt namelijk niet alleen aan stenen, maar ook aan het eigenaarschap van de plek bij gebruikers. Een ontmoetingsplek in een gebouw bijvoorbeeld, kan dan echt gaan leven.’

Lithos werkt met een sociaal projectleider. Deze projectleider onderzoekt bij elk nieuw project welke vragen er leven onder de gebruikers en welke behoeftes er zijn. Dit is altijd maatwerk. Lilian: "In Bergen op Zoom ontwikkelden wij voor de wijk Gageldonk-West zo ‘Een vliegwiel met 150 kansen’. Van al die kansen is er maar één vastgoed gerelateerd. De andere 149 kansen gaan over het ondersteunen van de mensen, de leefbaarheid in de wijk, betrokkenheid en eigenaarschap. Over hun ideeën, hun dromen, hun werk, hun dagelijks leven. Over wat zij nodig hebben en willen. Als je daar het juiste antwoord op geeft, versterk je de wijk. Niet alleen de wijkeconomie, maar ook de sociale cohesie, het geluksgevoel en de betrokkenheid van de mensen bij hun wijk. Je bouwt dan mee aan een zorgzame woongemeenschap."

Lees verder in het Digimagazine ZorgsaamWonen #1 2023.