Met jong en oud kijken door de intergenerationele bril

kees
Foto: Meergeneratiewoongemeenschap Eikpunt, Lent. Gemaakt door Bernard Smits, WBVG

Jongeren en oudere komen elkaar niet altijd tegen. Soms zijn er sterke familiebanden. Maar op het maatschappelijk toneel leven ze langs elkaar heen. Dat is jammer want onbekend maakt onbemind. Als kinderen op jonge leeftijd al optrekken met ouderen is dat gunstig voor de beeldvorming. Ook omgekeerd! Ouderen die jongeren veelvuldig ontmoeten hebben een positiever beeld bij jongeren. Ze kunnen van elkaar leren, elkaar helpen en elkaar op allerlei terreinen versterken. Hoe kun je generaties verbinden? In het land zijn er mooie voorbeelden te vinden op verschillende gebieden.

Wonen
Zo zijn er woonprojecten waar meerdere generaties bewust samenwonen, zoals Eikpunt in Lent waar mensen bewust samen wonen, tussen de 0 en 100 jaar. Of het Shaffyhuis in Amsterdam, een woongemeenschap waar jonge en oudere kunstenaars samen wonen, leren en werken. Ook zijn er zorgcomplexen waar jongeren wonen tussen de ouderen, zoals Humanitas in Deventer en De Molenhof in Zwolle. Een experiment is het project Statiegeld Op jeugd waar het idee is om grote woningen kadastraal te splitsen: de oudere blijft op de benedenverdieping wonen en een jongere betrekt het gesplitste deel boven.

Groen
Los van het wonen zijn er ook andere manieren om jong en oud met elkaar te verbinden. Zoals in het groen! In generatietuinen kunnen jongeren en ouderen lekker leren over de natuur, ontspannen, genieten van de plantjes en bloemen. Een mooi voorbeeld is Austerlitz Tuiniert, een initiatief van Zorgcoöperatie Austerlitz. In de buitenruimte van de school zijn mobiele kweekbakken geplaatst, waarin leerlingen in groepjes hun eigen groenten kweken. De kennis en vaardigheden die ze daarvoor nodig hebben, krijgen ze van behulpzame ouderen met groene vingers uit het dorp. Groeten en fruit wordt deels zelf gegeten, deels verkocht aan het plaatselijke restaurant. Met de opbrengst kunnen de kinderen weer nieuwe zaden en benodigdheden aanschaffen en leren zij wat komt kijken bij ‘ondernemen’.

Talenten
Een belangrijk kenmerk van meergeneratie-projecten is dat de talenten van alle generaties worden benut. Jong en oud kunnen zoveel betekenen voor elkaar! Zo zijn er maatjesprojecten waarbij ouderen hun kennis en levenservaring inzetten om jongeren te helpen met hun studie. Omgekeerd kunnen jongeren iets betekenen voor ouderen met minder digitale vaardigheden. Een ander voorbeeld zijn de Rotterdamse Lief- en leedstraten, waar gangmakers bewoners stimuleren tot betrokkenheid. Hele gezinnen doen mee! En wat dacht je van Music Generations, een muziekgezelschap van zangers en instrumentalisten van alle generaties en culturen. Jong en oud treedt samen op, vertellen verhalen aan elkaar en inspireren elkaar.

Corona
In Coronatijd zijn er ook prachtige initiatieven ontstaan. Volgens Tim Jongman van Nederland Zorgt voor Elkaar hebben opvallend veel jongeren initiatieven ontplooid in deze bijzondere periode. Wellicht daarbij geïnspireerd door het Bossche project Kameraden, waarbij generaties worden gematched om samen te genieten van documentaires, natuurfilms en series die ze tegelijkertijd bekijken en na afloop telefonisch bespreken. Dat ouderen in deze tijd ook iets speciaals kunnen betekenen voor kinderen bewijst de 75-jarige Utrechtse Ankie Hoyer. Ankie is een geboren verhalen vertelster. Met ‘Stoepverhalen’ bedient ze iedere week vanuit haar voortuintje een club kinderen die geboeid zitten te luisteren naar haar spannende verhalen. 

Lessons learned
Internationaal onderzoek naar de impact van intergenerationele initiatieven laat verschillende resultaten zien, samen te vatten onder de noemers zingeving, inclusie, vaardigheden (zoals empathie) welbevinden en sociale cohesie. Ook groeit samenwerking en vertrouwen tussen verschillende organisaties, zoals scholen, wijkorganisaties en zorginstellingen. Samengevat zijn er zes lessen die we kunnen trekken uit alle succesvolle praktijken:

  1. Mieters of chill? Verschillende generaties gebruiken verschillend taalgebruik en kennen eigen omgangsvormen. Breng dat met humor ter sprake met een quiz en pleit voor respect.
  2. Televisie of YouTube? Facebook of Instagram? De krant of artikelen streamen? Iedere generatie heeft eigen communicatiekanalen. Weet welke dat zijn en benut ze allemaal.
  3. Wederkerigheid. Werk niet vanuit het belang van één generatie waarbij de andere zich het instrument voelt. Zorg dat alle generaties iets te bieden én te halen hebben.
  4. Ontwikkel niet op voorhand nieuwe activiteiten, maar onderzoek eerst hoe een grotere diversiteit aan generaties bij uw bestaande activiteiten kan worden betrokken. Ofwel: kijk door de intergenerationele bril naar uw eigen organisatie en activiteiten.
  5. Romantiseer het contact niet. Heb oog voor (potentiële) conflicten, loop er niet voor weg en weet hoe ermee om te gaan. 
  6. Maak het structureel. Eenmalige ontmoetingen kunnen een eerste stap zijn. Als het daarbij blijft is de impact gering. Probeer stappen te zetten op de intergenerationele contactladder. Met als traptreden elkaar ontmoeten, elkaar leren kennen, elkaar bevragen, van elkaar leren, elkaar helpen tot en met intensief samenwerken aan gedeelde belangen en interesses. Hoe hoger op de ladder, hoe meer impact en hoe duurzamer het project.

Meer informatie

www.activage.nl/generatiesverbinden (en download gratis het Manifest, de Inspiratiewijzer en het Artikel met good practices).

https://www.leydenacademy.nl/generaties-over-de-grens-jong-en-oud-wonen-leven-en-beleven-samen

https://www.leydenacademy.nl/generaties-huizen-samen/

https://www.leydenacademy.nl/generaties-netwerken-samen/

Handboek generatietuinen

https://www.kenniscentrumsportenbewegen.nl/kennisbank/publicaties/?handboek-tuinieren-in-de-generatietuin&kb_id=9306

https://stad.gent/nl/samenleven-welzijn-gezondheid/samenleven/jong-en-oud-intergenerationele-projecten

 

Ook interessant / voor u geselecteerd

curacao
Kangoeroewoningen springlevend in Groningen
20 januari 2021

‘De behoefte aan mantelzorg is groot. En dat gaat alleen maar toenemen. Mensen blijven lager thuis wonen,…

Lees Verder »
toukomst
'Breng zorg naar de mensen in plaats van naar een zorggebouw'
19 januari 2021

De wondere wereld van wonen, zorg en welzijn.  Daarbinnen is Eelke Wiersma al jaren werkzaam in verschillende…

Lees Verder »
beperkte handfunctie
Mooi servies voor mensen met beperkte handfunctie
13 januari 2021

Van mooie designstukken gaat mijn hart al sneller kloppen, maar wanneer het dan ook nog een combinatie is van…

Lees Verder »
traplift ding
Onderzoek: kan juiste woning je uit het verpleeghuis houden?
13 januari 2021

Ouderen die in toegankelijke huizen wonen, hebben een kleinere kans om in een verpleeghuis terecht te komen.…

Lees Verder »
frer
Onderzoek: kan juiste woning je uit het verpleeghuis houden?
13 januari 2021

Ouderen die in toegankelijke huizen wonen, hebben een kleinere kans om in een verpleeghuis terecht te komen.…

Lees Verder »
kampvuur in coronatijd groter
Het geluk van Vlaardingen: kampvuur in coronatijd
23 december 2020

Kees Penninx van bureau ActivAge, en daarnaast expert van het platform ZorgSaamWonen, schrijft over…

Lees Verder »
leyden academy
Succesvolle Vitality Club in elke wijk op te zetten
21 december 2020

In de Vitality Club sporten oudere buurtgenoten samen in de buitenlucht, en coachen elkaar. Dit blijkt te…

Lees Verder »
yvonne
Ouderdom is een rijkdom
15 december 2020

Beschouw de ouderdom als een rijkdom. Deze rake boodschap van de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving,…

Lees Verder »
zorgzame gemeenschappen
Monitor Zorgzame gemeenschappen
15 december 2020

Zorgcoöperatie, naoberzorgpunt, zorgzaam dorp, burennetwerk, doarpswurk, stadsdorp of buurtcollectief. De naam…

Lees Verder »
eenzaamheid migranten
Hoe creëer je leeftijdsvriendelijke buurten voor migrantenouderen?
8 december 2020

Warsha Jagroep onderzoekt hoe leeftijdsvriendelijke omgevingen gecreëerd kunnen worden voor oudere migranten,…

Lees Verder »
vuur
Het geluk van Vlaardingen: de aanmaakblokjes
8 december 2020

Kees Penninx van bureau ActivAge, en als expert verbonden aan het platform ZorgSaamWonen, schrijft over…

Lees Verder »
beeld
Dorpsplein Mierlo-Hout waar bewegen en verhalen centraal zullen staan
3 december 2020

Op de plek waar een woonzorgcentrum staat zijn zorgorganisatie Savant Zorg, Woningstichting Compaen en QliQ…

Lees Verder »
ecodorp zuiderveld fotootje
Dit is nodig om ouderen prettig te laten wonen
30 november 2020

Er is een schreeuwend tekort aan seniorenwoningen. Met het sluiten van  de verzorgingshuizen en de groei van…

Lees Verder »
big data
Met big data inspelen op woonwensen senioren
30 november 2020

Inzicht in woonwensen van senioren is belangrijk om het juiste woningaanbod te creëren. Big data kan daarbij…

Lees Verder »
keynotes
Boeiende keynotes op het ZorgSaamWonen Congres!
27 november 2020

Het ZorgSaamWonen Congres op 7 december staat voor de deur en heeft als thema Kiezen voor geschikt wonen. Er…

Lees Verder »
bijgesneden
ZorgSaamWonen #3
25 november 2020

Het derde magazine van ZorgSaamWonen staat vooral in het teken van het 1-jarig jubileum van ZorgSaamWonen. In…

Lees Verder »
mevrouw jonkman
Bijzondere woonconcepten en het Langer Thuis Akkoord op het ZorgSaamWonen Congres
25 november 2020

Het thema van het ZorgSaamWonen Congres, dat plaatsvindt op 7 december is Kiezen voor Geschikt Wonen. Het…

Lees Verder »
scp
‘Sociaal domein op koers? Resultaten van vijf jaar decentraal beleid’
20 november 2020

Meer participatie in de samenleving voor mensen die dit niet (helemaal) op eigen kracht kunnen; dat was het…

Lees Verder »
de derde levensfase
Woningmarkt voor ouderen moet veelzijdiger
19 november 2020

Pieter Hilhorst, lid van de Raad voor Volksgezondheid & Samenleving (RVS), is één van de keynote sprekers…

Lees Verder »
groter
Sociaal, duurzaam en kleinschalig wonen op het platteland
14 november 2020

In Salland gaat het gebeuren: het eerste erfdelen project! Een coöperatie heeft een erf gekocht waar een aantal…

Lees Verder »

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.