Dat het opzetten van een nieuw initiatief voor ouderenhuisvesting niet eenvoudig is, is inmiddels bekend. Maar welke positieve boodschap hebben ervaren initiatiefnemers voor anderen die het net als zij nét even anders willen doen? Deze vraag staat centraal in het pamflet Rebelse initiatieven in ouderenhuisvesting, geschreven door een onderzoeksteam onder leiding van De Haagse Hogeschool. Een afvaardiging van het team reikte het pamflet op 8 juli uit aan Martin van Rijn, voorzitter van branchevereniging Aedes.

Download het pamflet hier


Marianne van Bochove, Joost van Hoof en Katja Rusinovic overhandigen het pamflet aan Aedes-voorzitter Martin van Rijn

Inspirerende verhalen
Veel ouderen willen zelfstandig blijven wonen. Het liefst doen ze dit in nabijheid van gelijkgestemden in een woning en omgeving die past bij hun levensfase en behoeften. Nieuwe woonvormen ontwikkelen die voorzien in deze wensen is makkelijker gezegd dan gedaan. Initiatiefnemers lopen vaak aan tegen niet-passende regels, stroperige procedures en doorgeslagen hokjesdenken.

Gelukkig zijn er volhardende initiatiefnemers die zich hier niet door laten weerhouden. Ze willen laten zien dat het anders moet en anders kán. Ze doen dit door rebels hun eigen weg te kiezen. Inspirerende verhalen en daarop gebaseerde praktische tips staan in het pamflet Rebelse initiatieven in ouderenhuisvesting.

Het pamflet is gebaseerd op de uitkomsten van het onderzoek Naar verantwoorde rebellie. De onderzoekers interviewden 17 initiatiefnemers (bestuurders, sociaal ondernemers en toezichthouders) over omgaan met regels en regelruimte, samenwerking met bewoners, het vormen van netwerken en verantwoording afleggen.

Voor de vormgeving van het rebelse pamflet werkten de onderzoekers samen met illustratief ontwerper Debby Peeters

Begin gewoon!
Marianne van Bochove, senior onderzoeker aan De Haagse Hogeschool en een van de auteurs van het pamflet: “In het pamflet delen we 22 tips van bevlogen initiatiefnemers. Wat in veel gesprekken terugkwam als uitgangspunt van een rebelse aanpak is het ‘gewoon doen’. Natuurlijk is het belangrijk om van tevoren na te denken over wat je doel is en wie je daar bij nodig hebt, maar de kracht van de initiatiefnemers zit hem ook in het experimenteren en al doende leren.”

Rebelleren geen doel op zich
Rebellie staat voor de onderzoekers voor tegendraads zijn en het anders durven doen. Van Bochove: “Maar rebellie is voor de initiatiefnemers nooit een doel op zich. Ze hebben idealen, vaak gebaseerd op hun ervaring met de huisvesting voor hun eigen ouders. Ze waren ontevreden met het bestaande aanbod en werken aan een alternatief.”

Speelruimte
Als er één ding is waar rebelse initiatiefnemers goed in zijn, is het wel het benutten van de speelruimte binnen wet- en regelgeving. Waar anderen vaak denken ‘kan niet’ of ‘mag niet’, zien deze initiatiefnemers wél mogelijkheden. Ze plaatsen zichzelf niet buiten het systeem, maar proberen het van binnenuit te veranderen. “Als je te ver gaat in het rebelleren, word je niet meer serieus genomen”, zegt een van de initiatiefnemers.

Vervolg
In een volgende publicatie vanuit het Verantwoorde Rebellie-project draait het om de vraag: Hoe gaan rebelse initiatieven om met inspraak van (toekomstige) bewoners? Welke vormen van inspraak werken, en onder welke omstandigheden? Deze zal in het najaar van 2021 verschijnen.