‘Voor iedereen een leven lang aangenaam wonen in Sint-Annaland’ zo luidt de slogan van de Zeeuwse zorgcoöperatie Anna zorgt. Hilde Wielaard is er sinds drie jaar bij betrokken. Zij vervult daar met veel plezier en passie de rol van dorpsondersteuner. ‘Onze huisarts merkte op dat ouderen steeds langer zelfstandig thuis moesten blijven wonen en stelde dat er steeds meer mensen tussen wal en schip zouden vallen of vereenzamen. Hoe kunnen we dat voor zijn? Daarnaast was er een aantal inwoners die zich actief wilden gaan inzetten om de leefbaarheid van het dorp op peil te houden. Deze partijen kwamen bij elkaar en samen zijn deze inwoners gaan nadenken over een mogelijke oplossing. Zij hebben inwonersavonden en gesprekstafels georganiseerd voor alle inwoners. Zij hebben ideeën en wensen opgehaald. Inwoners bleken behoefte te hebben aan diverse diensten, op het gebied van begeleiding, vervoer en klussen.

Kracht van burgers
Zo is een aanbod ontstaan: Anna Beweegt, Anna Klust, Anna Organiseert, Anna Winkelt, Anna Begeleidt en Anna Bezoekt.  Ze zochten er een passende organisatievorm bij. Een coöperatie was het meest geschikt. Zo is de zorgcoöperatie ontstaan.’ Het dorp kent 1380 huishoudens en bijna de helft is lid van de coöperatie. Leden betalen 2,50 euro per maand als hij of zij alleen woont. Een huishouden betaalt 3,50 euro. De bewoners hebben de naam bedacht. Het logo heeft de kleuren van het dorp. Een helpende hand en een hart zijn symbolen die in het logo zijn terug te vinden. De kinderen van de basisscholen hebben aan het ontwerp meegeholpen. Dat kenmerkt de sfeer van de coöperatie: de kracht van de burgers komt goed naar voren!

Digipunt
De afgelopen jaren hebben verschillende proeftuinen plaatsgevonden. Hilde: ‘Vanuit het innovatiefonds van het SWVO Samenwerkingsverband Oosterschelde is er een bedrag beschikbaar gesteld voor een proeftuin van drie jaar. Er zijn twee coördinatoren, of liever gezegd dorpsondersteuners aangesteld om dit geheel te ondersteunen en te coördineren. Maar ook om projecten op te zetten. Binnen de proeftuin hebben we onder andere het project laaggeletterdheid gedraaid. Daar is een Postcafé en een Digipunt uit ontstaan.’ Dat is nog niet alles. We hebben koffieochtenden georganiseerd om mensen op laagdrempelige wijze bij elkaar brengen. Deze vinden nog altijd wekelijks plaats. ‘We hebben mantelzorgers ondersteund door hen een luisterend oor bieden en te ondersteunen bij praktische zaken. We hebben bewust de jonge mantelzorgers opgezocht want die zijn vaak onzichtbaar.’ Ook hebben we vrijwilligers opgeleid met vaardigheden om inwoners met dementie en hun naasten goed te kunnen begeleiden.

Signalen
Verder is de coöperatie bezig met het opzetten van een dorpsloket waar iedere inwoner, jong en oud, met vragen terecht kan.  ‘We willen dan het eerste aanspreekpunt zijn en werken dan samen met andere organisaties, zoals maatschappelijk werk. Nu al functioneert het zorgloket van Anna Zorgt goed maar we willen het verbreden. Het Dorpsloket is laagdrempelig en geeft ruimte voor ontmoeting. Naast het verder ontwikkelen van het Dorpsloket willen we in de toekomst graag een vorm van dagbesteding opzetten voor mensen die nog geen indicatie nodig hebben maar waar het welzijn in het gedrang komt. Zoals mensen die eenzaam zijn. ‘We zitten - als vrijwilligersorganisatie - samen met de gemeente, huisarts, zorg- en welzijnsorganisaties in een overleg ‘Samen op één lijn’ genoemd. Dat heeft meerwaarde want we kunnen onze signalen kwijt. Ook kunnen we een aanvullend aanbod ontwikkelen als we horen waar professionals niet aan toe komen.’  

Erwtensoep
Hilde en haar collega doen het werk niet alleen: 150 vrijwilligers zijn actief.  Die zijn ook nodig. Er is iedere maand wel een activiteit voor leden. Zo zijn ze met een groep van zestig leden naar Parijs gegaan. Ook vinden er uitjes in eigen land plaats, zoals een bezoek aan de Keukenhof, concerten van André Rieu, de havens van Rotterdam. ‘In coronatijd hebben we alternatieven bedacht, zoals het uitdelen van erwtensoep aan alle leden. Zeventig vrijwilligers hebben 400 liter erwtensoep huis aan huis uitgedeeld. In het voorjaar hebben we een bloemetje en smoothies rondgebracht.’ De coöperatie heeft telkens gekeken naar wat wel kan. De telefoonlijn bleek een groot succes. ‘We hebben gedurende de lockdown alle zeventigplussers gebeld om te kijken waar er behoefte aan was. De helft van hen gaf aan dat ze het fijn vonden om regelmatig een belletje te krijgen. Dat hebben we gedaan.’

Mondkapjes
Toen de huisarts Adriaan van den Berge voorspelde dat er een tekort aan beschermingsmateriaal zou komen heeft de zorgcoöperatie de handschoen opgepakt en een oproep gedaan. Binnen twee dagen waren zeventig vrijwilligers beschikbaar en hebben ze samen 5000 mondkapjes gemaakt en 300 schorten voor o.a. de gehandicaptenzorg. Later kwamen die ook beschikbaar voor alle inwoners van de gemeente Tholen tegen kostprijs. ‘We hebben ons niet in de discussie gemengd die toen in alle hevigheid oplaaide over nut en noodzaak van het mondkapje. Achteraf bezien hebben we toen de goede keuze gemaakt. Dat getuigt van de kracht van de gemeenschap, van de flexibiliteit om vanuit het niets met elkaar iets kleins of groters te doen.’ De grootste zorg van Hilde is de continuïteit. Ze zou graag structurele financiering zien. ‘We proberen onze impact te laten zien. Dat we die maken, dat weet ik zeker. We drukken met onze initiatieven de hoog oplopende zorgkosten door creatief te zijn, aandacht te schenken mede dankzij onze vele vrijwilligers.’

www.anna-zorgt.nl/