Blijft de solidariteit – in ‘De stad van betrokken burgers’?

coll

Tine De Moor, hoogleraar sociale en economische geschiedenis aan de aan de Universiteit Utrecht, gaf tijdens het Verbindingsfestival, dat Acquire op 11 juni jl. organiseerde, een webinar over ‘De stad van betrokken burgers’. Burgercollectieven zoals gilden zijn al eeuwenlang drijvende krachten in de samenleving. Wat leren we van de geschiedenis voor de huidige ‘derde golf’ aan burgercollectieven in energie, voeding, mobiliteit en zorg?

Door: Martin Zuithof

Centrale vraag in de inleiding De Moor was: welke rol kunnen nieuwe burgercollectieven, ook na de coronacrisis, spelen bij het versterken van onderlinge solidariteit?  De Moor schetste eerdere golven, waarbij burgercollectieven een cruciale rol speelden:

  • De gildes, die zich rond beroepsgroepen in de middeleeuwen organiseerden en het belang van de eigen groep voorop stelden;
  • De beweging van coöperaties rond 1900, waaruit de boerenbonden en de coöperatieve banken voortkwamen.

Sinds 2005 is een nieuwe golf aan burgercollectieven ontstaan, die zich inzetten voor bijvoorbeeld de energievoorziening, zorgverlening, kleinschalige landbouw en inkomenszekerheid (zoals de broodfondsen van zzp-ers). Ook kwamen instrumenten beschikbaar om de inbreng van burgers bij het bestuur te versterken, zoals de burgerbegroting en the right to challenge.

De Moor stelt dat er een flinke maatschappelijke betrokkenheid is te zien tijdens de coronacrisis. Ook denkt ze dat de huidige collectieven de potentie hebben om een grotere rol in het bestuur (‘governance’) te spelen. De collectieven zelf vertonen weinig enthousiasme om ‘op te schalen’. Wel is te zien dat de netwerken tussen burgerinitiatieven groeien, hoewel ze vooral sectorgericht blijven. ‘Er is weinig overdracht van kennis tussen de sectoren.’

De Moor vraagt zich af hoe de huidige solidariteitsgolf te benutten is voor de toekomst. Daarbij spelen vragen als:

  • Hoe kunnen we de maatschappelijke meerwaarde van initiatieven vaststellen?
  • Kan er een specifiek governance model ontstaan, passend bij deze burgercollectieven?
  • Hoe is de kennis te bundelen? Ze wijst op initiatief ‘Collectieve kracht’: een platform dat kennisuitwisseling tussen collectieven in Nederland kan ondersteunen. Zie: www.collective-action.info en www.collectievekracht.eu

De economische crisis, die wordt voorspeld als gevolg van de coronacrisis, betekent mogelijk dat er nieuwe platforms ontstaan voor zzp-ers en andere vormen van beheer van bedrijven. Kansen ziet ze ook voor de groei van de ‘korte keten’ in de landbouw, waar door het directe contact van producent en consument, ook de rol van consument-investeerder kan groeien.  

Ook interessant / voor u geselecteerd

o
‘Doe jezelf een plezier en verhuis op tijd’
8 juli 2020

In de centrale hal van wooncomplex Elisabeth Otter-Knoll hangen kleurige kraanvogels. Petra Donker, directeur…

Lees Verder »
zoveel mogelijk geluk
Leven met dementie met zoveel mogelijk geluksmomenten
7 juli 2020

‘Mensen met dementie hebben dezelfde behoeften als jij en ik. Zij hebben alleen moeite met het invullen van de…

Lees Verder »
migrantenouderen
Gezond ouder worden in twee werelden
2 juli 2020

Migrantenouderen hebben het niet altijd even makkelijk. Om ouderen een hart onder de riem te steken is het…

Lees Verder »
boekje
Wijksteun Super-Actief: Sociaal werk van hart tot hart
2 juli 2020

Anita Kornman en Clara van Vliet runnen welzijnsorganisatie Super-Actief in De Esch. Vanaf 1 januari 2018 doet…

Lees Verder »
foto asha
Weer thuis na ernstig hersenletsel
1 juli 2020

Bij mensen met ernstig hersenletsel (NAH) is er veel meer mogelijk dan in de praktijk nu gebeurt. Naasten en…

Lees Verder »
levensloopbestendig wonen
Inhaalslag nodig bij levensbestendige woningen
22 juni 2020

De Raad van Ouderen adviseert om een inhaalslag te maken in het bouwen van levensloopbestendige woningen. Dat…

Lees Verder »
hofje
Hofje Wendakker, bijna net als thuis
22 juni 2020

Zorgorganisaties maken bijzondere tijden door. Zorgpersoneel werkt hard om ook in deze tijden veilige en goede…

Lees Verder »
ouderen zorg
Wonen en zorg voor ouderen moet snel anders
19 juni 2020

Er zijn ingrijpende veranderingen nodig voor wonen en zorg voor ouderen. Dat is de boodschap van het witboek…

Lees Verder »
b
Ik wil kunnen begrijpen waarom een coronamaatregel wordt genomen
18 juni 2020

Ik ben behoorlijk in paniek door het coronabeleid van deze regering. Mijn moeder van 87 wordt nu al wekenlang…

Lees Verder »
gelukkig oud worden
Hoe word je gelukkig ouder in een veranderende samenleving?
15 juni 2020

Tijdens de coronacrisis hebben tal van nieuwe creatieve bijeenkomsten met ouderen het daglicht gezien. Door de…

Lees Verder »
foto
AEF-rapport: waakzaamheid geboden in kwetsbare wijken
12 juni 2020

Kwetsbare bewoners in corporatiewijken krijgen te laat of te weinig ondersteuning vanuit de Wmo. Een vroege…

Lees Verder »
seminar live
Samen op zoek naar slimme wijken en woonvormen
11 juni 2020

‘Bouwen, bouwen, bouwen. Dat was het advies van de commissie Bos uit januari 2020. Ouderen zijn niet altijd het…

Lees Verder »
dan
Zorg op afstand begrijpelijk maken voor iedereen
11 juni 2020

ZorgSaamWonen ging in gesprek met Daniëlle Kikken van Bouf Legal. Het adviesbureau is aangesloten als partner…

Lees Verder »
webinar
Healing environment: betrokkenheid gebruiker en bewoner essentieel
10 juni 2020

Ontwerp vanuit de beleving van bewoners, patiënten, bewoners en zelfs kinderen. Dat advies klonk vanuit diverse…

Lees Verder »
eenzaamheid
Hoe eenzaam zijn Marokkaanse ouderen?
8 juni 2020

Hoe beleven ouderen met een Marokkaanse achtergrond eenzaamheid en ouder worden in Nederland? Die vraag staat…

Lees Verder »
yvonne
Opa en omadag
4 juni 2020

Het is vandaag, 4 juni, nationale opa en oma dag. Deze dag is nog niet zo bekend maar we vieren dit in…

Lees Verder »
bas liesker
'Met verhalen vorm je de wereld'
27 mei 2020

Het recente essay van Rijksbouwmeester Floris Alkemade ‘De toekomst van Nederland’ is een inspiratiebron voor…

Lees Verder »
ten dam architecten
Zichtbaarheid burgerinitiatieven groeit
25 mei 2020

‘In deze corona-periode hebben burgers allerlei initiatieven genomen om mensen te helpen. Deze…

Lees Verder »
eenzaamheid
Eenzaamheid bij ouderen tegengaan met ontwerpkracht
25 mei 2020

De gemeente Rotterdam vraagt ontwerpers en makers hun interesse kenbaar te maken in een onderzoekstraject naar…

Lees Verder »
poster
Kijktip: documentaire Vader in de tuin
18 mei 2020

Op 18 mei was de documentaire Vader in de tuin te zien van documentairemaker Frans Bromet. In de documentaire…

Lees Verder »

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.