Tijdens de stage van Chantal Saes in 2014 bij het Platform Allochtone Zorg (PAZ) in Limburg is het idee geboren voor een multicultureel seniorenhofje. Zeven jaar later is het zover: naar verwachting vindt in februari 2022 de oplevering van de woningen plaats. Van droom naar werkelijkheid. 

Chantal deed zeven jaar geleden onderzoek vanuit haar opleiding Toegepaste Gerontologie aan de Fontys Hogeschool Eindhoven bij  PAZ. Zij bestudeerde de woonwensen van 45-plussers met een migratieachtergrond. ‘Hieruit kwam naar voren dat het aanbod niet aansloot bij de wensen en behoeften. Mensen wilden iets voor elkaar betekenen, maar ook samen wonen en genieten van de oude dag. In de koopsector waren al wat initiatieven, maar in de sociale huursector nog niet. Ik vond het juist belangrijk dat ook deze mensen de kans kregen om mee te denken en mee te beslissen over hoe ze willen wonen’, vertelt Chantal.

Hofje Het Genietschap
Na haar stage is ze verder gegaan. ‘Met PAZ zijn we op zoek gegaan naar samenwerkingspartners, zoals corporatie Wonen Limburg. De corporatie heeft ons geïntroduceerd bij de gemeente Weert. Samen zijn we het avontuur aangegaan. Het was voor ons allemaal nieuw.’ Chantal vervulde al die jaren de rol als procesbegeleider. Ze hield goed in de gaten dat bewoners steeds betrokken werden bij iedere stap in het traject. ‘We deden de gesprekken altijd met toekomstige bewoners erbij.’ De gemeente kwam met de locatie, Wonen Limburg heeft de grond waar de woningen op staan gekocht. De binnentuin is openbaar gebied. De ligging is gunstig: aan de rand van het centrum. Er komen tien woningen met een oppervlakte van circa 103-110 m2, de elfde woning is bedoeld als gemeenschappelijke ruimte. De bewoners hebben zelf de naam bedacht: Hofje het Genietschap.

Eigenaarschap
In november 2019 heeft de eerste werving van toekomstige bewoners plaatsgevonden. Al vrij snel was de groep compleet en konden bewoners elkaar leren kennen. Er zijn wat bewoners afgevallen gedurende de rit in verband met overlijden of ziekte, maar nu is de groep weer compleet. De achtergrond van de bewoners is divers, qua leeftijd,  samenstelling van het huishouden en culturele achtergrond. ‘Er komen zeven alleenstaanden en drie stellen te wonen. We hebben bewoners met een Marokkaanse, Antilliaanse, Indische en Nederlandse achtergrond. De jongste is in de zestig en de oudste eind tachtig’, vertelt Chantal. Ze heeft ervoor gezorgd dat de groep elkaar goed konden leren kennen. De groep kwam tweewekelijks bijeen om de voortgang van het hofje te bespreken. Dan werd er ook tijd vrij gemaakt voor leuke activiteiten, zoals het spelen van spelletjes en samen eten. Het belangrijkste is om de groep zich eigenaar te laten voelen van het project. Dat is gelukt.

Opbloeien
Er is een vereniging opgericht met een bestuur dat momenteel bestaat uit drie leden: één bewoner en twee mensen die er niet wonen. Het is de bedoeling dat er een bestuur komt dat voor een meerderheid bestaat uit bewoners. ‘We hebben een onafhankelijke voorzitter die ook als vertrouwensfiguur fungeert’, licht Chantal toe. De bewoners hebben werkgroepen ingesteld. Zo is er een groep die volop bezig is met het inrichten van de gemeenschappelijke ruimte. Een ander werkgroepje is bezig met het opzetten van de activiteiten. En een volgend groepje denkt na over de inrichting van de gemeenschappelijke binnentuin. ‘De bewoners hebben allemaal hun sterke kanten en deze proberen we ook zoveel mogelijk te benutten. Zo hadden we een werkgroep waarin bewoners zaten die kennis en ervaring hadden op het gebied van wegenbouw, woningbouw en technische installaties. Zij waren ook degenen die aan tafel zaten met Wonen Limburg. Ik zie mensen opbloeien omdat zij hun talenten en ervaringen kunnen inzetten. Dat is geweldig. Mensen voelen dat ze van betekenis zijn.’

Vallen en opstaan
De bewoners hebben gedurende het gehele proces altijd een prominente rol vervuld. ‘Zij mochten aangeven wat ze wilden en hoe ze het wilden’, vertelt Chantal. ‘Natuurlijk wel binnen de kaders die horen bij sociale huur. Dus als zaken niet konden, werd er samen gezocht naar een oplossing. Niemand was ooit eerder bij een dergelijk project betrokken geweest, dus het ging met vallen en opstaan. Maar we hadden wel allemaal hetzelfde einddoel voor ogen.’ De groep is op bezoek geweest bij andere woongemeenschappen zoals Eikpunt in Lent en het Knarrenhof in Zwolle. ‘Zo kregen de bewoners een beeld van wat ze wel en niet willen.’ De bewoners doen zelf de selectie van nieuwe bewoners en dragen die dan voor aan de corporatie.  Daar zijn goede afspraken over gemaakt. Chantal: ‘Om de diversiteit in leeftijden te waarborgen worden er drie leeftijdscategorieën gehanteerd.’ De bewoners onderhouden zelf de tuin en de gemeenschappelijke ruimte. ‘Deze enthousiaste groep wil er samen echt iets van maken’, vertelt Chantal.

Nieuwe plannen
De rol van Chantal zal steeds kleiner wonen. Bewoners kunnen straks terugvallen op het bestuur en op de medewerkers van de corporatie. ‘Ik zal zeker betrokken blijven en regelmatig langsfietsen. Ik ben namelijk heel benieuwd hoe het gaat als ze er gaan wonen.’ Dit zal niet het laatste hofje zijn waar Chantal bij betrokken is. ‘In Venlo zijn we ook samen met een aantal burgers en Wonen Limburg aan het kijken of en hoe we daar uiting kunnen gaan geven aan de basisprincipes die horen bij een hofje. De behoefte is er.  Het is en blijft een uitdaging om vooral de beginfase in dergelijke projecten gefinancierd te krijgen. Tegenwoordig zijn er diverse stimuleringsregelingen en mogelijk kunnen we daar voor het project in Venlo gebruik van maken.

Meer informatie: www.levenmeteenglimlach.nl.  Als mensen geïnteresseerd zijn in een woning in het Hofje in Weert, kunnen ze mailen naar hofje.het.genietschap@gmail.com

https://www.wonenlimburg.nl/Wij_zijn_Wonen_Limburg/Bij_ons/Thuis_In/Het_verhaal_van_Trudy_Verschillende_culturen_wonen_samen_in_Weert

https://www.wonenlimburg.nl/Ik_zoek/onze_nieuwbouwprojecten/Weert/Hofjeswoningen_in_Weert