Woningcorporatie Wooninc. en ouderenzorgorganisatie Oktober ontwikkelen samen met de TU Eindhoven en de gemeente Waalre een ‘slimme wijk’ voor senioren rondom de Malvalaan in Aalst-Waalre. Het uitgangspunt is een sociale, inclusieve woonwijk met slimme oplossingen die thuiswonende senioren helpen om langer zelfstandig te wonen. Expert van ZorgSaamWonen Masi Mohammadi is betrokken bij dit project. 

Wooninc. en Oktober hebben samen vier gebouwen aan de Malvalaan, die het centrum van de proeftuin vormen. Samen met de TU/e en de gemeente Waalre kijken zij hoe ze deze woongebouwen en de nabije omgeving kunnen verrijken. Met een sociaal ontwerp van de wijk, slimme technologie, maar ook met voorzieningen die de zelfredzaamheid van bewoners vergroten. Dinsdag 11 februari zetten de vier partijen hun handtekening onder de samenwerkingsovereenkomst als aftrap voor de ontwikkeling ‘Slimme wijk Malvalaan’.

Langer thuiswonen
Over twintig jaar wonen er in Nederland naar schatting twee keer zoveel 75-plussers: 2,5 miljoen. Ook de gemiddelde leeftijd stijgt en mensen blijven veel langer thuis wonen. Zeker voor ouderen met een kleine portemonnee is langer thuis wonen extra uitdagend. Zij kampen vaker met psychische of fysieke gezondheidsklachten, zijn eenzamer en voelen zich relatief onveiliger. De slimme wijk Malvalaan gaat zich richten op het vergroten van hun zelfstandigheid, hun gevoel van veiligheid en de sociale samenhang in hun leefomgeving.

De architectuur straalt rust uit en biedt een goede afwisseling aan prikkelrijke en prikkelarme zones. Toegankelijkheid van voorzieningen is een belangrijk speerpunt. Denk aan compleet vlakke voetgangerszones, waardoor ouderen met een rolstoel of rollator zich veel eenvoudiger kunnen voortbewegen in de wijk. Daarnaast komt er veel nadruk te liggen op het stimuleren van interactie en ontmoeting.

Living lab
De slimme wijk wordt een ‘living lab’. Dit betekent dat de slimme wijk samen met de bewoners ontwikkeld én doorontwikkeld wordt. Hoewel er in Nederland meer slimme wijken in ontwikkeling zijn, ligt er geen blauwdruk voor een empathische woonomgeving die voor de bewoners zorgt. Volgens de initiatiefnemers is de kracht van deze wijk dat slimme technologie zich aanpast aan de bewoners en hun behoeften.

Onderzoek en subsidie
De TU/e onderzoekt trends en ontwikkelingen op het gebied van slimme wijken. Ook kijken de onderzoekers naar de mogelijkheden en beperkingen van het gebied en inventariseren ze de behoeften van de huidige bewoners van de Malvalaan. Hiervoor krijgt de universiteit subsidie van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Dit project is een van de zeven Nederlandse projecten die subsidie krijgen om onderzoek te doen naar de ontwikkelingen in stedelijke regio’s.

Naar verwachting is dit onderzoek binnen een jaar afgerond. In een tweede fase vertalen Wooninc. en Oktober deze resultaten in een concreet stedenbouwkundig en landschappelijk plan. Ook hier worden de gemeente, bewoners en omwonenden nauw bij betrokken. Naar verwachting start de renovatie en sloop en nieuwbouw van de woongebouwen aan de Malvalaan in 2021.

Taskforce Wonen en Zorg
Met deze pilot spelen Wooninc. en Oktober in op de oproep van de Taskforce Wonen en Zorg om door middel van slimme samenwerkingen te zoeken naar oplossingen voor de grote uitdagingen in seniorenzorg en -huisvesting. De taskforce is een initiatief van de Vereniging Nederlandse Gemeenten, Aedes, ActiZ en de ministeries van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.