De jongste en oudste  bewoner van meergeneratiewoongemeenschap Eikpunt schelen bijna 88 jaar met elkaar. De jongste is twee en de oudste bijna 90 jaar. In Eikpunt wonen negentig bewoners van verschillende leeftijden door elkaar.

Er zijn drie gebouwen met 40 huurwoningen en één deel voor negen koopwoningen. In totaal leven 65 volwassenen en 25 kinderen sinds 2016 zo duurzaam mogelijk samen. In 2009 is een klein groepje begonnen met het realiseren van Eikpunt. Het groepje was geïnspireerd geraakt door het idee van Mehrgenerationshäuser zoals die in Duitsland bestaan. Daar wonen generaties bij elkaar, is oog voor het elkaars welbevinden en zetten bewoners hun talenten in voor de gemeenschap en daarbuiten. De groep oriënteerde zich, bezocht een aantal woongemeenschappen in Nederland, nam hun aanwijzingen mee, probeerde van hun ‘fouten’ te leren. En richtte vervolgens een vereniging op, maakte een plan, formuleerde een visie en startte een zoektocht naar de juiste partners.  Met subsidie van de provincie Gelderland en de gemeente Nijmegen, steun van corporatie Talis en de  Woningbouwvereniging Gelderland (WBVG) kon de droom werkelijkheid worden. De groep bekeek verschillende locaties. In een nieuwe wijk in Lent, bij Nijmegen, bleek een plek beschikbaar die voldeed aan de wensen van de groep. Talis heeft de duurzame huurwoningen gebouwd en de WBVG regelt de verhuur en het onderhoud van deze woningen. De bewoners doen zo veel mogelijk in zelfbeheer. De koopwoningen zijn door de eigenaren in collectief particulier opdrachtgeverschap gerealiseerd. Vier pijlers vormen de kern van het project: stilte en bezinning, gemeenschapsvorming, ecologische duurzaamheid en aanwezigheid van meerdere generaties in een gebalanceerde verhouding.

Twee eieren
Marijke Eggink (66) sloot zich in 2013 aan. ‘Ik woonde toen nog in Oosterhout. Ik heb al vaker in een woongemeenschap gewoond, in Amsterdam en Oostenrijk. Toen de kinderen de deur uitgingen, begon het te kriebelen. Ik wilde niet oud worden in Oosterhout. Ik zocht een plek met gezelligheid.  Een woonplek waar het ubuntu gevoel heerst, ik zocht een gemeenschap.’

 Marijke gaf een cursus en één van haar cursisten attendeerde haar op Eikpunt. Het sprak haar meteen aan.  ‘Ik was eigenlijk niet van plan om iets te kopen of te bouwen, maar er waren bij Eikpunt geen huurwoningen meer beschikbaar. Ik stond op de wachtlijst.  Ik heb er toen toch voor gekozen om te kopen omdat ik hier graag wilde wonen.’ Ze kon zich helemaal vinden in de vier pijlers. Marijke vindt het fijn dat ze contact heeft met bewoners van verschillende leeftijden. ‘Ik heb bijvoorbeeld veel contact met een medebewoonster van 89 jaar. We fietsen samen als het mooi weer is. Ook heb ik veel contact met jongeren. Ik ben altijd een pionier geweest en het voelt fijn om in contact te zijn met alle leeftijden.’ In de gemeenschappelijke ruimten ontmoeten bewoners elkaar regelmatig. Ze doen creatieve en muzikale activiteiten samen. Door corona ligt dit op dit moment vrijwel stil. Ze delen voorzieningen met elkaar.  Er zijn logeerkamers, een wasruimte, een klusruimte, een muziekruimte, er is een stilteruimte en een gemeenschappelijke permacultuurtuin. Samen met de buren, ecologisch wooninitiatief IEWAN hebben de bewoners een voedselcoöperatie (VOKO). Ook is er een actieve appgroep. ‘De appjes vliegen over en weer. Wie kan mij helpen met mijn mobiel? Wie heeft er twee eieren?  Dat soort dingen. Binnen een paar minuten is zo’n vraag vrijwel altijd opgelost. Dat is prachtig.’

Puberfase
In 2017 is het project afgerond. De groep bevindt zich na vijf jaar in de puberfase. ‘We zijn een lerende organisatie. In het begin is alles nieuw en zit je in de opbouwfase. Inmiddels zijn we geland en lopen we tegen de eerste conflicten aan. Maar die zijn niet erg, want wrijving geeft glans’, benadrukt Marijke. Het gaat dan bijvoorbeeld over verwachtingen. Sommige bewoners verwachten meer van het leven in een woongemeenschap dan anderen.’ Het is goed om die uit te spreken, want dan is er meer kans dat mensen elkaar beter begrijpen. Ook is het aantal van 90 bewoners te groot om ieder goed te kennen’, zegt Marijke. Corona heeft ook voor de nodige discussie tussen bewoners geleid. ‘De één houdt zich strikter aan de regels dan de ander.’

Marijke weet, ook vanuit haar ervaring in andere woongemeenschappen, dat het belangrijk is om activiteiten met elkaar te ondernemen. ‘De noodzakelijke activiteiten, zoals het onderhoud, maar vooral ook de gezellige activiteiten. Dat bevordert de onderlinge band.’ Twee jaar geleden is een bewoonster overleden na een ziekbed. Er ontstond gedurende haar ziekte een kring van medebewoners om haar heen en er werd goed voor haar gezorgd. ‘Dat was zo mooi om te ervaren. We hebben samen gezongen, gemediteerd en een goed afscheid gehad. Dan voel je extra hoe fijn het is om in een gemeenschap te leven’, zegt Marijke. In de oude eik, waar de woongemeenschap naar vernoemd is, en die tussen de woongebouwen staat, hangen nog linnen slingers ter nagedachtenis aan de overleden bewoonster. ‘Eén van de bewoners heeft ze laatst even gewassen.’

Lustrum
Tot nu toe zijn er bijna geen andere mutaties geweest. Dat geeft wel aan dat Eikpunt geslaagd is. Volgens Marijke is het belangrijk bij een woongemeenschap om veel tijd en aandacht te besteden aan gemeenschapsvorming. ‘We zijn er af en toe bewust mee bezig. Dan volgen we een training of nodigen we een spreker uit.’ Een ander essentieel onderdeel is de gedragen besluitvorming: besluiten worden zo genomen dat alle betrokkenen actief meedoen bij de besluitvorming en kunnen zich daardoor vinden in het uiteindelijke besluit. Marijke: ‘Je raakt als een gemeenschap steeds meer op elkaar ingespeeld. Dat vond ik heel fijn om te merken. Dat is ongemerkt gegaan. Dat zouden we ons eigenlijk meer moeten realiseren.’ In 2022 viert Eikpunt het eerste lustrum. ‘Het lijkt me mooi om tijdens dit lustrumfeest stil te staan bij de vraag hoe we als groep zijn gegroeid, hoe we als mens zijn veranderd. Het is vijf jaar worstelen, leren, groeien en ook genieten. Het ubuntugevoel komt eraan.’

 https://www.woongemeenschapeikpunt.nl