Ouderenhubs, dé centrale plek in Rotterdamse wijken

de blauwe zalm

In 2035 is twintig procent van alle Rotterdammers ouder dan 65 jaar. Daarom maakt Rotterdam de stad gereed voor de groeiende groep ouderen. Het heeft hiertoe het plan ‘Ouder en Wijzer’ opgesteld. Een van de manieren om de stad seniorenvriendelijk te maken is het oprichten van ouderenhubs in zes verschillende wijken.

Ouderenhubs zijn wijken waar ouderen prettig kunnen wonen, actief mee kunnen blijven doen en passende zorg en ondersteuning dichtbij kunnen krijgen als dat nodig is. Guido de Ruiter is onafhankelijk procesmanager bij de eerste twee ouderenhubs in Rotterdam en is erg enthousiast over het initiatief van de gemeente. “Iedere ouderenhub is uniek. De invulling hangt af van de omgeving, de bewoners, het woningaanbod, de samenwerkingspartijen en de al aanwezige voorzieningen.”  

Elke ouderenhub is bedoeld om door een integrale aanpak, via slimme verbindingen tussen domeinen en organisaties, de leefbaarheid en het welzijn van ouderen te verbeteren. Waar nodig en mogelijk voegt een hub woningen, woonzorgconcepten en andere voorzieningen, diensten of activiteiten toe aan de wijk. Ook de wijkgerichte samenwerking in de zorg is een belangrijk speerpunt.  “Er wordt veel gepraat over samenwerken, maar te vaak is dit oppervlakkig. De ouderenhub moet leiden tot een duurzame samenwerking tussen corporaties, zorg- en welzijnsinstellingen, bewoners en gemeente.” 

Slimmere combinaties 
Toch waarschuwt De Ruiter voor al te hoge verwachtingen: “Het is een illusie om te denken dat het aanwijzen van een gebied tot ouderenhub zelf leidt tot een majeure systeemwijziging of tot de bouw van nieuwe woonvormen op korte termijn. Daarvoor zijn systemen te hardnekkig en het aantal betrokken partijen en de belangen te groot.”  

Wel kan de ouderenhub ervoor zorgen dat er in een wijk meerdere voorzieningen en diensten voor ouderen aan elkaar gekoppeld worden. Het gaat om het slimmer combineren van activiteiten die al gebeuren en voorzieningen die er al zijn. De Ruiter: “Dat heeft al een grote meerwaarde. De ouderenhubs vormen daarin ook proeftuinen; vanuit de samenwerking van onderaf ontdekken wat er op langere termijn nodig is om wel te komen tot doorbraken in het systeem.” De Ruiter is betrokken bij de eerste twee ouderenhubs in Rotterdam, waarvan een in de wijk Prinsenland Lageland. “Daar was al een lange traditie van integraal gebiedsgericht samenwerken, dat helpt enorm.” 

Comfortwoning en samen eten 
Er zijn al wat resultaten te melden. Zo is er een modelwoning – de comfortwoning – geopend waar ouderen een kijkje kunnen nemen en kennis kunnen maken met mogelijkheden van technologische aanpassingen die het makkelijker maken om langer thuis te blijven wonen. Verder hebben zorgorganisaties in heel Rotterdam afspraken gemaakt over het gezamenlijk aanbieden van ongeplande (spoed)zorg. Zij willen ook versnippering in de zorg tegengaan en de zorg slimmer in de wijk organiseren en willen gaan werken met een vorm van een verdeling tussen zorgaanbieders van de zorg in delen van de wijk/complexen.  

Verder is er een project Samen eten gestart en een project Dementalent, waarbij ouderen met dementie vrijwilligerswerk doen. Daarnaast wordt een project gestart om scootmobiels te kunnen delen en begint een woningcorporatie in de Prinsessenflats een traject om ze aardgasvrij te maken. Dit traject wordt gekoppeld aan maatregelen om langer thuis wonen van senioren te faciliteren. Volgens De Ruiter hebben ouderen grote behoefte aan informatievoorziening, ook hier wordt op diverse manieren aan gewerkt.  

Tijd nodig 
Andere steden zijn erg geïnteresseerd in de Rotterdamse aanpak. “We participeren in een landelijk leerprogramma van Platform31 over gebiedsgerichte samenwerking”, aldus De Ruiter. “De kennis die we opdoen zullen we middels dat programma delen zodat anderen er ook van kunnen leren. Hoe meer ouderenhubs in Nederland, hoe beter.” Toch kan De Ruiter nu al wat tips delen: “Als gemeenten beginnen met een vorm van samenwerking zoals in Rotterdam in de ouderenhubs, dan is het belangrijk om de zorgverzekeraar er vanaf het begin al bij te betrekken. En om binnen de gemeente vanuit het fysieke en sociale domein integraal samen te werken. Anders loop je kans te veel naast elkaar in plaats van met elkaar aan de slag te gaan.” 

Ook adviseert De Ruiter om veel aandacht te besteden aan communicatie, zowel tussen de professionals als met de bewoners. “Goede communicatie over de stappen die je zet, is nodig om iedereen bij de les te houden.” Verder raadt hij aan om gezamenlijk een wijkgerichte methodiek van vraag-aanbod-discrepantie en resultaatmeting te maken. Tot slot wil hij meegeven dat systeemverandering tijd en inzet kost. “Bij aanbieders, bewoners, gemeente, financiers en wet- en regelgeving. Deze verandering moet procesmatig gestuurd en ondersteund de ruimte krijgen om zich te ontwikkelen.” 


Dit artikel is verschenen in Stedebouw & Architectuur 01/2020, thema Bouw en Zorg. Daniëlle Harkes en Yvonne Witter van het platform ZorgSaamWonen traden voor deze editie in de rol van gasthoofdredacteur. 

Lees het volledige nummer van Stedebouw & Architectuur hier >>
 

Ook interessant / voor u geselecteerd

doorstroming
Negen initiatieven door naar eindronde Challenge Doorstroming
25 oktober 2021

Voor de Challenge Doorstroming daagde de provincie Utrecht partijen uit om vernieuwende, creatieve oplossingen…

Lees Verder »
congres
ZorgSaamWonen Congres ‘Lang zullen we wonen’, jij komt toch ook?
21 oktober 2021

Lang zullen we wonen! Dat is het thema wat centraal staat op het ZorgSaamWonen Congres, dat dit jaar…

Lees Verder »
mohamed
Van leemhut tot koophuis
20 oktober 2021

Een boerderij en een woonboot, daar heeft de 73 jarige Mohamed El Wakidi nog niet gewoond.  Verder heeft hij in…

Lees Verder »
ella vogelaar
Ella Vogelaar Academie voor Gemeenschapskracht
19 oktober 2021

Wanneer actieve bewoners elkaar ontmoeten, komen zij heel makkelijk met elkaar in gesprek. In hun activiteiten…

Lees Verder »
dakloze jongere
Nieuwe woonconcepten voor dak- en thuisloze jongeren
19 oktober 2021

In Nederland zijn er 12.000 dak- en thuisloze jongeren.  In het voorjaar van 2020 deed het Stimuleringsfonds …

Lees Verder »
woonplezier
Oud worden? Begin jong! Ook als het gaat om woonplezier
18 oktober 2021

De online workshopreeks over woonplezier is afgerond. De Leyden Academy en ZorgSaamWonen ontwikkelden de reeks…

Lees Verder »
cover ZSW magazine 3
ZorgSaamWonen magazine Eenzaamheid en Wonen is live!
14 oktober 2021

Het derde magazine van ZorgSaamWonen is live. Het thema van dit magazine is Eenzaamheid en Wonen. In dit…

Lees Verder »
rosa spierhuis
Een leven lang kunst in woon- en werkgemeenschap Rosa Spier Huis
14 oktober 2021

Een leven lang kunst: unieke vervlechting van wonen, zorg en kunst.  Dat is te vinden in het Rosa Spier Huis in…

Lees Verder »
Open Rotterdam
Zo ziet leven in een Rotterdamse woongemeenschap eruit
11 oktober 2021

Samen Leven Samen Wonen is een zevendelige documentaireserie over collectief wonen, te zien op het platform…

Lees Verder »
rolstorl
Onbeperkt wonen
8 oktober 2021

In de week van de toegankelijkheid is bij Platform 31 de publicatie Onbeperkt Wonen verschenen. De publicatie…

Lees Verder »
wheelchair zorgsaamwonen
Stein is meest toegankelijke gemeente van Nederland
8 oktober 2021

De Limburgse gemeente Stein is verkozen tot meest toegankelijke gemeente van Nederland. Volgens de jury is…

Lees Verder »
rere
Dit zijn de winnaars van de ZorgSaamWonen Award 2021
5 oktober 2021

Inclusief Wonen – Leidenweg Arnhem en Hart van Vathorst zijn de winnaars geworden van de ZorgSaamWonen Award…

Lees Verder »
rere
'Met elkaar projecten realiseren waar de oudere om vraagt'
5 oktober 2021

HEVO is onlangs aangesloten als partner bij het platform ZorgSaamWonen. In dit interview met René Lolkema maken…

Lees Verder »
rerere
Videoreeks ZorgSaamWonen kijkt verder
1 oktober 2021

De vergrijzing neemt toe, ouderen blijven langer thuis wonen, de woningmarkt zit verstopt, er zijn geen…

Lees Verder »
zsw
Genomineerden ZorgSaamWonen Award bekend
30 september 2021

De zes genomineerde projecten van de ZorgSaamWonen Award 2021 zijn bekend. Er zijn drie genomineerden voor de…

Lees Verder »
foto louis
‘Iedereen wil hier wel wonen’
29 september 2021

Louis Soerowirjo (78) woont al acht jaar in een Surinaams-Javaanse woongemeenschap in Den Haag. De naam van de…

Lees Verder »
oudenhuis
Eerste Ouden Huis van Nederland: weten dat je er niet alleen voor staat
28 september 2021

Het eerste Ouden Huis van Nederland is op 1 juli geopend en staat in Bodegraven. Nieuwsgierig kijken drie…

Lees Verder »
zsw congres logo
Groot deel programma ZorgSaamWonen Congres gereed
27 september 2021

Lang zullen we wonen! We leven langer en dat is een feest waard. Toch zijn er genoeg uitdagingen om dit langere…

Lees Verder »
harvest den haag
Woongemeenschap light in het Haagse Harvest
27 september 2021

Leo Mosselman (76) woonde jaren in Zeist, maar wilde dolgraag terug naar de stad waar hij was geboren en…

Lees Verder »
rerer
‘Thuis, maar dan beter’ stimuleert diversiteit in ouderenhuisvesting
24 september 2021

Klimaatverandering, de woningbouwopgave, stikstofproblematiek, allemaal urgente zaken die de aandacht opeisen…

Lees Verder »

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.