Ouderenhubs, dé centrale plek in Rotterdamse wijken

de blauwe zalm

In 2035 is twintig procent van alle Rotterdammers ouder dan 65 jaar. Daarom maakt Rotterdam de stad gereed voor de groeiende groep ouderen. Het heeft hiertoe het plan ‘Ouder en Wijzer’ opgesteld. Een van de manieren om de stad seniorenvriendelijk te maken is het oprichten van ouderenhubs in zes verschillende wijken.

Ouderenhubs zijn wijken waar ouderen prettig kunnen wonen, actief mee kunnen blijven doen en passende zorg en ondersteuning dichtbij kunnen krijgen als dat nodig is. Guido de Ruiter is onafhankelijk procesmanager bij de eerste twee ouderenhubs in Rotterdam en is erg enthousiast over het initiatief van de gemeente. “Iedere ouderenhub is uniek. De invulling hangt af van de omgeving, de bewoners, het woningaanbod, de samenwerkingspartijen en de al aanwezige voorzieningen.”  

Elke ouderenhub is bedoeld om door een integrale aanpak, via slimme verbindingen tussen domeinen en organisaties, de leefbaarheid en het welzijn van ouderen te verbeteren. Waar nodig en mogelijk voegt een hub woningen, woonzorgconcepten en andere voorzieningen, diensten of activiteiten toe aan de wijk. Ook de wijkgerichte samenwerking in de zorg is een belangrijk speerpunt.  “Er wordt veel gepraat over samenwerken, maar te vaak is dit oppervlakkig. De ouderenhub moet leiden tot een duurzame samenwerking tussen corporaties, zorg- en welzijnsinstellingen, bewoners en gemeente.” 

Slimmere combinaties 
Toch waarschuwt De Ruiter voor al te hoge verwachtingen: “Het is een illusie om te denken dat het aanwijzen van een gebied tot ouderenhub zelf leidt tot een majeure systeemwijziging of tot de bouw van nieuwe woonvormen op korte termijn. Daarvoor zijn systemen te hardnekkig en het aantal betrokken partijen en de belangen te groot.”  

Wel kan de ouderenhub ervoor zorgen dat er in een wijk meerdere voorzieningen en diensten voor ouderen aan elkaar gekoppeld worden. Het gaat om het slimmer combineren van activiteiten die al gebeuren en voorzieningen die er al zijn. De Ruiter: “Dat heeft al een grote meerwaarde. De ouderenhubs vormen daarin ook proeftuinen; vanuit de samenwerking van onderaf ontdekken wat er op langere termijn nodig is om wel te komen tot doorbraken in het systeem.” De Ruiter is betrokken bij de eerste twee ouderenhubs in Rotterdam, waarvan een in de wijk Prinsenland Lageland. “Daar was al een lange traditie van integraal gebiedsgericht samenwerken, dat helpt enorm.” 

Comfortwoning en samen eten 
Er zijn al wat resultaten te melden. Zo is er een modelwoning – de comfortwoning – geopend waar ouderen een kijkje kunnen nemen en kennis kunnen maken met mogelijkheden van technologische aanpassingen die het makkelijker maken om langer thuis te blijven wonen. Verder hebben zorgorganisaties in heel Rotterdam afspraken gemaakt over het gezamenlijk aanbieden van ongeplande (spoed)zorg. Zij willen ook versnippering in de zorg tegengaan en de zorg slimmer in de wijk organiseren en willen gaan werken met een vorm van een verdeling tussen zorgaanbieders van de zorg in delen van de wijk/complexen.  

Verder is er een project Samen eten gestart en een project Dementalent, waarbij ouderen met dementie vrijwilligerswerk doen. Daarnaast wordt een project gestart om scootmobiels te kunnen delen en begint een woningcorporatie in de Prinsessenflats een traject om ze aardgasvrij te maken. Dit traject wordt gekoppeld aan maatregelen om langer thuis wonen van senioren te faciliteren. Volgens De Ruiter hebben ouderen grote behoefte aan informatievoorziening, ook hier wordt op diverse manieren aan gewerkt.  

Tijd nodig 
Andere steden zijn erg geïnteresseerd in de Rotterdamse aanpak. “We participeren in een landelijk leerprogramma van Platform31 over gebiedsgerichte samenwerking”, aldus De Ruiter. “De kennis die we opdoen zullen we middels dat programma delen zodat anderen er ook van kunnen leren. Hoe meer ouderenhubs in Nederland, hoe beter.” Toch kan De Ruiter nu al wat tips delen: “Als gemeenten beginnen met een vorm van samenwerking zoals in Rotterdam in de ouderenhubs, dan is het belangrijk om de zorgverzekeraar er vanaf het begin al bij te betrekken. En om binnen de gemeente vanuit het fysieke en sociale domein integraal samen te werken. Anders loop je kans te veel naast elkaar in plaats van met elkaar aan de slag te gaan.” 

Ook adviseert De Ruiter om veel aandacht te besteden aan communicatie, zowel tussen de professionals als met de bewoners. “Goede communicatie over de stappen die je zet, is nodig om iedereen bij de les te houden.” Verder raadt hij aan om gezamenlijk een wijkgerichte methodiek van vraag-aanbod-discrepantie en resultaatmeting te maken. Tot slot wil hij meegeven dat systeemverandering tijd en inzet kost. “Bij aanbieders, bewoners, gemeente, financiers en wet- en regelgeving. Deze verandering moet procesmatig gestuurd en ondersteund de ruimte krijgen om zich te ontwikkelen.” 


Dit artikel is verschenen in Stedebouw & Architectuur 01/2020, thema Bouw en Zorg. Daniëlle Harkes en Yvonne Witter van het platform ZorgSaamWonen traden voor deze editie in de rol van gasthoofdredacteur. 

Lees het volledige nummer van Stedebouw & Architectuur hier >>
 

Ook interessant / voor u geselecteerd

walking
Publicatie: Naar een gezonde stad te voet
2 juni 2020

Kiezen voor lopen heeft vele voordelen. Voor de stad, voor de samenleving en voor de wandelaar zelf. Toch wordt…

Lees Verder »
carolien
In beweging om samen te werken
28 mei 2020

Bewegen en samenwerken zijn speerpunten bij de ontwikkeling van seniorenhuisvesting, vindt Carolien Vermaas,…

Lees Verder »
kruk
Prettige fysieke omgeving verhoogt kwaliteit van leven met dementie
27 mei 2020

Een blog van Tjitske Zuidema (Buro Hagelslag) over de keuze voor vloeren voor mensen met dementie. 

Lees Verder »
croonwolter dros
Croonwolter&dros is hoofdsponsor Verbindingsfestival
27 mei 2020

Met gepaste trots kunnen we je melden dat we een nieuwe hoofdsponsor hebben voor het Verbindingsfestival:…

Lees Verder »
aanbod
Woonomgeving voor ouderen: grote vraag, moeizaam aanbod
26 mei 2020

Er moeten snel meer woningen komen voor senioren, inclusief bijpassende wijken en voorzieningen. Er is alleen…

Lees Verder »
tine
Zorg vermenselijken in plaats van commercialiseren
26 mei 2020

Professor Tine de Moor is als expert verbonden aan het platform ZorgSaamWonen. Ze is verbonden aan de…

Lees Verder »
ten dam architecten
Zichtbaarheid burgerinitiatieven groeit
25 mei 2020

‘In deze corona-periode hebben burgers allerlei initiatieven genomen om mensen te helpen. Deze…

Lees Verder »
eenzaamheid
Eenzaamheid bij ouderen tegengaan met ontwerpkracht
25 mei 2020

De gemeente Rotterdam vraagt ontwerpers en makers hun interesse kenbaar te maken in een onderzoekstraject naar…

Lees Verder »
foto
Ouderenhuisvesting in krimpgebieden: regie ontbreekt
20 mei 2020

In januari presenteerde de nieuwe Taskforce Wonen en Zorg een werkplan om meer ouderen de komende jaren aan…

Lees Verder »
tiny house
Wens voor meer ruimte voor initiatieven woningmarkt
19 mei 2020

Op dinsdag 19 mei overlegt de Tweede Kamer over nadere keuzes in het kader van de ontwerp-Nationale…

Lees Verder »
poster
Kijktip: documentaire Vader in de tuin
18 mei 2020

Op 18 mei was de documentaire Vader in de tuin te zien van documentairemaker Frans Bromet. In de documentaire…

Lees Verder »
wooncomplex
Floriadeterrein Almere krijgt wooncomplex voor dementerende ouderen
15 mei 2020

Op het terrein van wereldtuinbouwtentoonstelling Floriade, dat in 2022 neerstrijkt in Almere, komt een…

Lees Verder »
robert
Trots op onze ouderenzorg – Goede praktijkvoorbeelden van woonzorgcentra
15 mei 2020

Robert Geeraert, consulent woonzorg en levenseinde, heeft samen met uitgeverij Politeia zijn nieuwste…

Lees Verder »
oude ijsselstreek
Tien keer zoveel toegankelijke toiletten in een jaar
14 mei 2020

Bijna een kwart van alle Nederlanders heeft buikproblemen. Voldoende toegakelijke toiletten in de openbare…

Lees Verder »
glenn
‘Zoek de samenwerking op’
11 mei 2020

Glenn Hussain (62) is in Suriname geboren, maar woont al sinds 1973 in Nederland. Hij zet zich al jarenlang in…

Lees Verder »
de linde achterberg
De Linde in Achterberg: wooncomplex voor ouderen met dementie
8 mei 2020

De Linde is gelegen in het dorp Achterberg in de gemeente Rhenen en is een kleinschalig wooncomplex bestemd…

Lees Verder »
danielle
Vitaal ouder worden in een vitale woonomgeving
7 mei 2020

“Verdiep je in ouderen en je ziet een groep leuke, diverse mensen. Beschouw ze als individu en niet als een…

Lees Verder »
soj
Toekomstbestendig wonen voor jong en oud
6 mei 2020

Een sterk vergrijzende gemeente, ouderen die  vaak in te grote woningen wonen en jongeren die slecht aan een (…

Lees Verder »
vacature
Woonregisseur
6 mei 2020

Ben jij iemand die voor 2 jaar beschikbaar is, het overzicht bewaart en het beste uit jezelf en je collega’s…

Lees Verder »
woningbehoefte ouderen
Woonvariatie voor senioren van groot belang bij woningkrapte
4 mei 2020

De Nederlandse woningmarkt kent een enorme krapte, voornamelijk voor starters. Door meer aandacht te besteden…

Lees Verder »

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.